
ΘΑΝΑΣΗΣ Γ. ΚΑΠΠΟΣ
Το άστρο του Χριστόδουλου έλαμψε μέσα σε ένα γαλαξία συμβιβασμών και ευκαιριακών συμμαχιών που ξεκινούσαν από την πολιτική ηγεσία και κατέληγαν στην αμερικανική πρεσβεία, περνώντας φυσικά μέσα και από τους σκοτεινούς διαδρόμους παραεκκλησιαστικών οργανώσεων και του βαθέως κράτους.
Ο Χριστόδουλος δεν ήταν ο μοναδικός βαριά ασθενής που πέτυχε – αν αληθεύουν σχετικά ρεπορτάζ – να «φύγει» αξιοπρεπώς. Ωστόσο, ανήκε στους λίγους «εκλεκτούς» με διασφαλισμένους μεγαλοαστικούς όρους νοσηλείας και θανάτου. Αν δν βοήθησε το σταυρουδάκι με το «τίμιο ξύλο», του «ορθολογιστή» - «μεταρρυθμιστή» πρωθυπουργού, είχε κάθε άλλη διευκόλυνση: Συμβούλια μεγαλογιατρών, προνομιούχα αποστολή στις ΗΠΑ, νοσηλεία στη βίλα της Φιλοθέης αντί ψυχρής εντατικής…
Τέτοια «εκκοσμίκευση» απάδει του «μοναχικού» σχήματος, αλλά η «καλογερική» επιλογή Χριστόδουλου που η ταξικότητά του γαλουχήθηκε σε μεσοαστικά, δημαρχιακά σαλόνια της Ξάνθης και στη Λεόντειο, «επένδυε»! Επίλογος, η μεγαλοπρεπής καισαροπαπική κηδεία, σαν μέγιστος συμβολισμός επικύρωσης σύζευξης κράτους – εκκλησίας.
Όσοι γνωρίζουν τους χριστιανικούς κύκλους, αντιλαμβάνονται την ανέλιξη Χριστόδουλου ως προδιαγεγραμμένη. Σε εκκλησία και σπαρασσόμενες, φράξιες ή οργανώσεις της «χωρούν όλοι» αλλά ανέκαθεν στην προσεκτική επιλογή των μελλοντικών ηγετικών στελεχών προκρίνονταν τα «προικισμένα» αστόπαιδα. Έξυπνοι γόνοι «ταπεινότερων» οικογενειών κέρδιζαν καθοριστικούς αλλά μεσαίους ρόλους.
Ενδεικτικά, στην περιβόητη ‘Χρυσοπηγή’, ο Καλλίνικος ήταν «πατέρας», ο αρχιπαπάς των ξερονησιών Αμβρόσιος «αδελφός», αλλά οδηγήθηκε πρώτος για δεσπότης ο Χριστόδουλος. «Σπουδάζοντας» στη χούντα, έκανε δεύτερο πανεπιστήμιο και διδακτορικό, ενώ ο Καλλίνικος μπήκε μεγάλος με χαριστικές διατάξεις για παπάδες στη θεολογική. Στον «ταλαντούχο» εστιάζει το στέλεχος της ‘Ζωής’, πρωθιερέας των ανακτόρων, πραξικοπηματικά αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος, καθιστώντας τον συνοδικό «αρχιγραμματέα». Η θέση οδηγεί πάντα σε δεσποτιλίκι, αλλά η παραμονή του, όταν ο ιωννιδικός Σεραφείμ εξωπετούσε τους παπαδοπουλικούς ανθρώπους του Ιερώνυμου, δήλωνε πολλαπλάσια της ανάδειξης, στα 35 του, στο (ζηλευτό) θρόνο του Βόλου το ’74. Ο «διαβασμένος» νέος, σε οργανικές θέσεις της «θριαμβεύουσσας» δικτατορικής εκκλησίας και της μεταπολιτευτικής «ήττας» θα πρωταγωνιστήσει στην αναδιάταξη, με όρους νίκης. Αντιλήφθηκε επιπλέον ότι απαιτούνταν πρόσθετα άλματα καθώς επεκτείνονταν ρεύματα αστικού κοσμοπολιτισμού, που περιφρονούσε το «παπαδαριό».
Στο καίριο θέμα της εκκλησιαστικής περιουσίας, με τις πρώτες «λαοσυνάξεις» προσωποποιεί την αντιπαλότητα στον Τρίτση και όχι στον Α. Παπανδρέου. Ωστόσο, φαντάζουν «φυσιολογικά» τότε, το 1/3 των «συνοδικών» με παρελθόν σε μετεμφυλιοπολεμικούς κρατικούς μηχανισμούς, αρχιεπίσκοπος πρόεδρος οργάνωσης για την «αλύτρωτη Β. Ήπειρο» ή εκκλησιαστικές πανστρατιές στα «μακεδονικά»συλλαλητήρια.
Σε περιβάλλον «άμυνας και προετοιμασίας» ο Χριστόδουλος θεμελιώνει τη «νέα εποχή» από το Βόλο. Καθίσταται επίκεντρο σχέσεων και πλεγμάτων, αυξάνει μητροπολιτικές περιουσίες και κτιριακές υποδομές, αρθρογραφεί και μιλάει για τα πάντα, μέχρι και εναντίον των εκλογών, αναγκάζοντας το δημοτικό συμβούλιο να τον κηρύξει «ανεπιθύμητο στην πόλη»! Από αντικομμουνιστικές επιθέσεις περνάει σε επικήδειους αριστερών αγωνιστών ή «αντικαπιταλιστικές» ομιλίες, ενώ υποψήφιοι βουλευτές διαγκωνίζονται να «ευλογηθούν». Η «εκκλησιαστική περιουσία» τον καθιστά αρχηγό της… αγίας τριάδας (με Ιερώνυμο, Άνθιμο) του μέλλοντος. Συνεχίζει συμμετέχοντας στο ΔΣ του ‘Ελεύθερου Τύπου’ με τον Έβερτ, στο μητσοτακικό πόλεμο κατά Παπανδρέου το 1989-90, αγκαλιάζοντας το κερδισμένο ΠΑΣΟΚ του ’93, προπαγανδίζοντας αναρρίχηση Σημίτη στην πρωθυπουργία το 1994-96…
Το πολιτικό και εκδοτικό προσωπικό της χώρας επένδυσε στον «εκσυγχρονιστή», οι παπάδες στο «δημιούργημα» τους, οι παραεκκλησιαστικοί και ιερωνυμικοί σε «αποκατάσταση» και πολλοί «χριστεπώνυμοι» μαζεύοντας ράκη ταπεινώσεων και «νέων κόλπων» (συμπλοκές στη Λάρισα και την Κηφισιά) προετοίμαζαν αντεπιθέσεις. Η «ενθρονιστήρια» δήλωση θ»θα μιλάω» αναθαρρεί τους παραπάνω αταίριαστους(;).
Η εκκλησιαστική στρατηγική προϋποθέτει την, υπό κηδεμονία, πολιτική επαναφορά της «Δεξιάς του κυρίου». Ο Σημίτης εκπλήσσεται με το μέγεθος της επίθεσης για τις ταυτότητες, οπότε κορυφαίοι «εκσυγχρονιστές» λουφάζουν, αλλά ο Καραμανλής, παρότι «υπέγραψε», θα αντικρίσει τους «καλούς χριστιανούς του Καρατζαφέρη» στις νομαρχιακές του 2002. Η Μαριέττα στηρίχτηκε αρχιεπισκοπικά κατά των φοιτητών, πρόσφερε τα (ιδιωτικά) εκκλησιαστικά «πανεπιστήμια», μα εξοστρακίστηκε λόγω βιβλίου ΣΤ’ δημοτικού και… απευθείας στο «δημοψήφισμα».
«Εκσυγχρονιστές» και «μεταρρυθμιστές» εκτίμησαν ως κύριο, αλλά όχι συγκυρίαρχο πυλώνα την εκκλησία. Ωστόσο αυτή δεν αρκούνταν πια σε ρόλο «μαξιλαριού», διεκδικώντας βυζαντινές «συναλληλίες» (ομόρρυθμη διαχείριση αυτοκράτορα – πατριάρχη θεοκρατικής εξουσίας), πράγμα αδύνατο στον αστικό κοσμοπολιτισμό. Αποτέλεσε βάση των σφοδρών αντιπαραθέσεων στη δεκαετία του Χριστόδουλου. Οι αποκαλύψεις συνάφειας παπάδων – παραδικαστικού, Κωλοσούσηδων και Επιφάνειων, εντεταλμένων… συναλληλίας Χριστόδουλο – ΕΥΠ Βαβύληδων, η σύγκρουση με το Φανάρι (υποδόρια επιστροφή παλιών χουντικών σχεδίων για «πατριαρχείο της Ελλάδος») κ.λπ. διευκόλυναν κυβέρνηση και ΜΜΕ να ψαλιδίσουν τον «χαρισματικό». Ο Καραμανλής που έκλεισε μαζί του τη «συμφωνία της Ραφήνας» (2004), παραγγέλνει «δεν σε θέλω στην κηδεία του πατέρα μου» (2005) προσωποποιώντας βαθύτατες συστηματικές αντιφάσεις. Έτσι, μέχρι ανταγωνιστές δεσποτάδες συσπειρώθηκαν στον αρχιεπίσκοπο, γνωρίζοντας ότι αποπομπή ή παραίτησή του σημάδευε συντριπτικά το οικοδόμημά τους.
Αυτό, εκτός της επαναφοράς εκκλησιαστικού ελέγχου στην πολιτική περιέχει μεγαλοκαπιταλιστικούς στόχους. Η εκκλησία από μεγαλοτσιφλικάς, διατηρώντας τις εκτάσεις της, πέρασε στη νεότερη «επιχειρηματικότητα». Τα 126 δισ. του Γ’ Κοινοτικού Πλαισίου αποτέλεσαν την αρχή, ενώ οι έμπειροι παπαδοτεχνοκράτες προϋπολογίζουν 500 εκ. ευρώ ευρωπαϊκών και εθνικών πόρων για «έργα» στο «στρατηγικό πλαίσιο αναφοράς 2007-2013»!
Οικονομικός στρατηγός του Χριστόδουλου ήταν ο νεοφιλελεύθερος… οργανικός διανοούμενος, δεξί χέρι του Μητσοτάκη, Πυλαρινός, ενώ η ΜΚΟ «Αλληλεγγύη» ζητά απαλλαγές από ελέγχους, στέλνονται χαλασμένες τροφές στον Τρίτο Κόσμο και πυροπαθείς δέχονται τα… ψηλά της συνοδικής «βοήθειας».
Η ασθένεια και ο θάνατος του αρχιεπισκόπου συντέλεσαν ώστε μέσω ανταλλαγών εξυπηρετήσεων (συνθήκες αποστολής στις ΗΠΑ, σε προεκλογικό χρόνο) και θεσμικής «συγκίνησης», να υποτονίσουν οι αντιθέσεις.
Η καθεστωτική «παιδαγωγική» Χριστόδουλου θα μείνει αξέχαστη στο ίδιο το σύστημα και όχι μόνο στον εξευτελισμένο σε πανελλήνια μετάδοση ιεροσπουδαστή με το απίστευτο «τι γελά; Χάχας είσαι;». Στην Αριστερά, είναι χρήσιμη συνολικότερη ανάγνωση των τρόπων μου με «χαρισματικούς» πρωταγωνιστές και προβολείς, ο νεοσυντηρητισμός αποκαθιστά τη θρησκεία ως «όπιο του λαού».
ΠΡΙΝ 03/02/2008